Ankara Tıp’ta Organ Bağışı Farkındalık Sempozyumu Boşluğu Sen Doldur, Organ Bağışla Hayat Ver”

Organ bağışında farkındalık yaratmak üzere, Ankara Üniversitesi Rektörlüğü, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı, Ankara Üniversitesi Hastaneleri Başhekimlik ve Başhemşirelikleri ve Ankara Tıp Organ Nakli Merkezi işbirliği ile tüm dünyada her yıl 3-9 Kasım tarihleri arasında kutlanan Organ Bağışı Haftası nedeniyle “Boşluğu Sen Doldur, Organ Bağışla Hayat Ver” sloganından yola çıkarak 3 Kasım 2017 tarihinde Fakültemiz Morfoloji Binası Ord. Prof. Dr. Abdulkadir Noyan Konferans Salonu’nda organ bağışında farkındalık sempozyumu gerçekleştirildi.

Sempozyuma, Üniversitemiz Rektörü Prof. Dr. Erkan İbiş, Rektör Yardımcısı ve Hastaneler Başhekimi Prof. Dr. Bahaddin Güzel, Fakültemiz Dekanı Prof. Dr. Gülfem Elif Çelik, Dekan Yardımcısı Prof. Dr. Pelin Arıbal Ayral, Üniversitemiz Organ Nakli Merkezi Mesul Müdürü ve Cebeci Hastanesi Başhekimi Prof. Dr. A. Rüçhan Akar, Fakültemiz ve Hastanelerimiz yönetiminden isimler, Fakültemizden çok sayıda öğretim üyesi, personel ve öğrenci katıldı.

Öğrencilerimiz, organ bağışı farkındalığı için kamera karşısında
Sempozyum, Organ Nakli ve Doku Merkezimizin hazırladığı, nakil olan ve nakil bekleyen hastaların görüşlerinin paylaşıldığı kısa film gösterimi ile başladı. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Öğrenci Temsilcisi Int. Dr. Naci Yılmaz ve Fakültemiz öğrencilerinin, organ bağışı konusunda farkındalık oluşturmak amacıyla hazırladıkları kısa film gösterimi büyük beğeni topladı.

Organları bağışlanan Süreyya Bozdağ’ın ailesine plaket takdimi
Üniversitemiz Rektörü Prof. Dr. Erkan İbiş, Fakültemiz Dekanı Prof. Dr. Gülfem Elif Çelik ve Üniversitemiz Organ Nakli Merkezi Mesul Müdürü Prof. Dr. Rüçhan Akar tarafından organları bağışlanan, beyin ölümü gerçekleşmiş, Süreyya Bozdağ’ın ailesi adına Seçil Bozdağ’a, organ bağışı konusundaki hassasiyetlerinden ötürü plaket takdim edildi. Plaket takdiminin ardından, organları bağışlanan Süreyya Bozdağ’ın ailesi davetliler ile duygularını paylaştı. Ailenin, çocuklarının organlarının bağışlandığı süreçte yaşadıklarını dile getirdiği, duygu dolu, konuşma salondaki davetliler tarafından gözyaşlarıyla dinlendi.

Rektör Prof. Dr. Erkan İbiş ve Dekan Prof. Dr. Gülfem Elif Çelik tarafından, organ bağışı ve organ nakli konusunda önemli çalışmalar yürüten Üniversitemiz Organ Nakli Merkezi Mesul Müdürü Prof. Dr. A. Rüçhan Akar’a plaket takdim edildi ve teşekkür belgesi verildi.

Sempozyumda, organ bağışının önemi ve organ nakli konusunda alanında uzman olan öğretim üyelerimiz tarafından birçok panel gerçekleştirildi. Oturum başkanlıklarını Fakültemizden Prof. Dr. Abdülkadir Dökmeci, Prof. Dr. Semra Atalay, Prof. Dr. Kemalettin Uçanok, Prof. Dr. Zekeriyya Alanoğlu ve Prof. Dr. Kenan Keven’in yaptığı “Solid Organ Nakillerinde Güncel Durum” başlıklı panelde, Prof. Dr. Acar Tüzüner “Böbrek ve Pankras Nakli”, Doç. Dr. Deniz Balcı, “Karaciğer Nakli”, Prof. Dr. Mustafa Serkan Durdu “Kalp Nakli”, Prof. Dr. Serkan Enön “Akciğer Nakillerinde Güncel Durum” ve Prof. Dr. Tanıl Kendirli “Pediatrik Solid Organ Nakillerinde Yoğun Bakım İzlemi” konularında önemli sunumlar gerçekleştirdi.

Üniversitemiz Rektör Yardımcısı ve Hastaneler Başhekimi Prof. Dr. Bahaddin Güzel, Fakültemiz Dekanı Prof. Dr. Gülfem Elif Çelik ve Üniversitemiz Organ Nakli Mesul Müdürü Prof. Dr. A. Rüçhan Akar, panelistlere, organ bağışı ve organ nakli konusunda yaptıkları bu önemli sunumlar için plaket takdim etti.

Sempozyumda bir basın toplantısı da düzenlendi
Sempozyumda, kamuoyunu bilgilendirmek amacıyla bir basın toplantısı da düzenlendi. Basın kuruluşlarının ilgi gösterdiği toplantıda, Üniversitemiz Organ Nakli Mesul Müdürü Prof. Dr. A. Rüçhan Akar, Fakültemiz Karaciğer Nakli Merkezi Sorumlu Uzmanı Doç. Dr. Deniz Balcı, Böbrek-Pankreas Nakli Merkezi Sorumlu Uzmanı Prof. Dr. Acar Tüzüner, Kardiyoloji Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Tamer Sayın, basın mensupları aracılığıyla kamuoyuna, organ bağışı ve organ nakli konusunda önemli mesajlar verdiler. Toplantıda, organ bağışında bulunan, nakil olan ve nakil bekleyen hastalarımız da basın mensuplarıyla duygularını paylaştı. Basın mensuplarının konu ile ilgili sorularına yanıtlar veren öğretim üyelerimiz daha sonra Fakültemizde organ nakli olan, organ bağışında bulunan ve nakil bekleyen hastalarımız ile birlikte fotoğraf çektirdi.

Sempozyum düzenleme kurulundan kamuoyuna yönelik basın bildirisi
Üniversitemiz Rektörü Prof. Dr. Erkan İbiş, Fakültemiz Dekanı Prof. Dr. Gülfem Elif Çelik ve sempozyum düzenleme kurulu adına Üniversitemiz Organ Nakli Merkezi Mesul Müdürü Prof. Dr. A. Rüçhan Akar tarafından organ bağışı ve organ nakli konusunda kamuoyunda farkındalık oluşturmak amacıyla bir basın bildirisi verildi. Bildiride şu önemli bilgiler paylaşıldı:

“Son dönem organ yetersizliğinde altın standart tedavi yöntemi organ nakilleridir. Ancak, organ bağışı yetersizliği, tüm dünyada ve ülkemizde ciddi bir sağlık sorunu olmaya devam etmektedir. Tüm dünyada 2015 yılı itibariyle 126 bin organ nakli yapılırken 1,2 milyon hasta son dönem organ yetersizliği nedeniyle organ nakli bekleme listesinde yer alıyor. Diğer bir deyişle, yapılmakta olan organ nakilleri gereksinimin ancak yüzde 10’unu karşılayabiliyor. 2015 yılı dünya verilerine göre yapılan tüm organ nakillerinin yüzde 67’si böbrek, yüzde 22’si karaciğer, yüzde 6’sı kalp, yüzde 4’ü akciğer, yüzde 2’si pankreas ve yüzde 0.2’si ise ince bağırsak nakilleridir.

Bir organ donörü 8 hastayı yaşama tutundurabiliyor!
Her gün dünyada 18 kişi organ yetersizliği nedeniyle organ nakli bekleme listelerine alınırken, günde 22 hasta donör bulunamaması nedeniyle bekleme listelerindeyken hayatını kaybediyor. Dünya genelinde özellikle ‘kadaverik’ yani beyin veya dolaşım ölümü gerçekleşmiş hastalardan yapılan organ bağışı sayılarında istenen düzeye hiçbir zaman çıkılamıyor. Beyin ölümü gerçekleşen bir hastada organ bağışı yapılmadığında ise tüm organlar ne yazık ki toprağa gidiyor; Nakil bekleyen hastaların umutlarıyla beraber. Halbuki bir organ donörü 8 hastayı yaşama tutundurabiliyor ve en az 50 aile bireyinin yaşamını ciddi olarak etkileyebiliyor.

80 milyonluk ülkemizde beyin ölümü sonrası organ bağışı son derece yetersizdir
Canlı vericili organ nakillerinde ülkeler bazında karşılaştırıldığında ilk sırada iken kadaverik organ bağışında maalesef batı toplumlarının çok gerisinde yer alıyor. Bu sorun başta Sağlık Bakanlığı olmak üzere Üniversiteler, Sağlık Bakanlığı Hastaneleri ve Özel hastanelerin tüm çabalarına rağmen aşılamadı. Pek çok ulusal veya uluslararası proje ile kamuoyu bilgilendirilmeye çalışıldı ancak kadaverik organ bağışında hala çok gerilerdeyiz. Batı toplumlarında kadaverik organ bağışı milyon nüfus başına 20-35 düzeylerinde iken ülkemizde milyon nüfusa yalnızca 5-7 kadaverik organ bağışı düşüyor. Yani 80 milyonluk ülkemizde beyin ölümü sonrası organ bağışı son derece yetersizdir ve bu nedenle organ beklerken kaybedilen hasta sayımız her geçen gün artıyor. Ülkemiz kaynakları değerlendirildiğinde, güçlü sağlık altyapısı, bilimsel insan gücü ve yeterli donanım bulunmasına rağmen bu konuda bir ilerleme sağlanamaması son derece üzücüdür.

Ülkemizde gerçekleştirilen böbrek nakillerinin yüzde 80’i canlı vericilerden sağlanıyor. Diğer bir deyişle, ülkemizde gerçekleştirilen böbrek nakillerinin ancak yüzde 20’si kadavradan sağlanırken kadaverik böbrek nakil oranları ABD’de yüzde 68, Avrupa’da ise yüzde 70’tir. Yine ülkemizde gerçekleştirilen karaciğer nakillerinin yüzde 73’ü canlı vericilerden sağlanıyor. Diğer bir deyişle, ülkemizde gerçekleştirilen karaciğer nakillerinin ancak yüzde 27’si kadavradan sağlanırken kadaverik karaciğer nakil oranları ABD’de yüzde 94, Avrupa’da ise yüzde 86’dır.

Kalp nakilleri ise yalnızca beyin veya dolaşım ölümü gerçekleşmiş kadavradan yapılabildiği için ülkemizde milyon nüfus başına 1 kalp nakli gerçekleştirilebiliyor. Ülkemizde 1968 yılından bu yana, yaklaşık 50 yılda, toplam 1014 kalp nakli gerçekleştirildi. Diğer bir deyişle Türkiye’de halen yaklaşık 150’si acil olmak üzere 918 hasta kalp beklerken yılda yalnızca yaklaşık 80 kalp nakli yapılabiliyor.

Organ nakli hizmetlerinin geliştirilmesinde en önemli husus, organ bağışının temini, bağışlanan organların nakil işlemine kadar uygun bakımı, kadaverik organ bağışının artırılması için kamuoyunda konuya ilişkin bilgi eksikliğinin giderilmesi, organ bağışı bilincinin geliştirilmesi ve kamuoyunun organ bağışına teşvik edilmesidir.

Ankara Tıp, organ naklinde dev bir ekip ile hizmet veriyor
Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastaneleri, 1978 yılından bu yana organ nakli konusunda faaliyet gösteriyor. Fakültemizde böbrek nakilleri ile başlayan organ nakli çalışmaları, sonraki yıllarda karaciğer, pankreas ve kalp nakli ile gelişerek devam etti. Organ ve Doku Nakli Merkezimiz, Sağlık Bakanlığı’nın 13/02/2012 tarihli ve 6157 sayılı Organ ve Doku Nakli Merkezleri Yönergesi’ne uygun olarak, 2012 yılı itibariyle yeniden yapılandırıldı ve bu haliyle Sağlık Bakanlığı tarafından ruhsatlandırıldı. Kalp Nakli Merkezi, 20 öğretim üyesi, 8 uzman hekim, 6 perfüzyonist, 2 nakil koordinatörü 1 fizyoterapist ile, Karaciğer Nakli Merkezi 15 öğretim üyesi, 6 uzman, 2 nakil koordinatörü ile ve Böbrek-Pankreas Nakli Merkezi 18 öğretim üyesi, 13 uzman hekim, 4 teknisyen ve 2 nakil koordinatörü ile görev yapıyor.”